Geronima Pecson: Unang Senadora sa Pilipinas

“Ang edukasyon ay hindi isang pribilehiyo kundi isang pangunahing karapatan na dapat tiyakin ng pamahalaan para sa bawat batang Pilipino.” ~Geronima Pecson

Si Geronima Tomelden Pecson ay isang tanyag na lider, edukador, at tagapagtanggol ng karapatan ng mga kababaihan sa Pilipinas. Isinilang siya noong Disyembre 19, 1896, sa Lingayen, Pangasinan at pumanaw noong Hulyo 31, 1989, sa edad na 92. Ang kaniyang buhay ay inialay niya sa pagsisilbi sa publiko at pagpapabuti ng sistema ng edukasyon sa bansa.

Siya ay kinikilala sa kasaysayan bilang ang kauna-unahang babaeng naging Senador ng Republika ng Pilipinas noong taong 1947. Bukod dito, siya rin ang unang Pilipino at babaeng nahalal sa Executive Board ng UNESCO sa Paris. Dahil sa kaniyang mga kontribusyon, siya ay itinuturing na isang “trailblazer” na nagbukas ng pinto para sa mga kababaihan sa politika.

Quick Facts

Full Legal Name: Geronima Josefa Palisoc Tomelden Pecson
Commonly Known Names: Imay, The Silent Worker, Mother UNESCO
Birth Details: December 19, 1896; Barrio Libsong, Lingayen, Pangasinan
Death Details: July 31, 1989; Manila, Philippines
Nationality: Filipino
Occupation(s): Politician, Educator, Social Worker, Suffragist
Years Active: 1919–1989
Known For: First Female Senator of the Philippines, First woman member of the UNESCO Executive Board
Notable Works or Positions: Author of the 1953 Free and Compulsory Education Act, Founder of the Foundation for Youth Development in the Philippines (FYDP)

Early Life and Education

Si Geronima ay isinilang sa Barrio Libsong, Lingayen, Pangasinan. Siya ang ikalawang anak nina Victor Tomelden at Maria Paz Palisoc. Ang kaniyang ama ay isang census inspector at ang kaniyang ina ay isang guro. Lumaki siya sa isang pamilyang lubos na nagpapahalaga sa edukasyon at serbisyo.

Nag-aral siya ng elementarya at sekundarya sa mga pampublikong paaralan sa Lingayen. Pagkatapos nito, nagpatuloy siya ng kolehiyo sa University of the Philippines Manila. Nakamit niya ang degree na Bachelor of Science at Master of Arts. Ang kaniyang karanasan sa UP ang humubog sa kaniyang kaisipan bilang isang lider.

Nagsimula ang kaniyang karera bilang guro sa Manila High School noong 1919. Naglingkod din siya sa Ermita Elementary School bilang isang masigasig na guro. Sa loob ng pitong taon, siya ay naging punong-guro ng Soler Intermediate School. kalaunan, naging punong-guro rin siya sa Santa Clara Primary School o Gomez Elementary School.

Bilang isang tao, si Geronima ay kilala sa kaniyang pagiging mapagpakumbaba at masipag. Tinawag siyang “The Silent Worker” dahil mas gusto niyang makita ang kaniyang mga gawa kaysa sa papuri. Palagi niyang sinasabi na “I would project my work rather than myself.” Mahilig siya sa gawaing panlipunan at pagtulong sa mga nangangailangan.

Ang kaniyang disiplina sa trabaho ay naging ehemplo sa kaniyang mga kasamahan at mag-aaral. Nakatuon ang kaniyang pansin sa pag-aangat ng antas ng pamumuhay ng mga mahihirap. Pinagsabay niya ang kaniyang tungkulin sa tahanan at ang kaniyang obligasyon sa bayan. Ang kaniyang debosyon sa Diyos at bansa ay hindi matatawaran.

Rise to Prominence

Noong taong 1947, sumabak si Geronima sa politika sa ilalim ng Liberal Party. Nakakuha siya ng 1,559,511 na boto at nakuha ang ikatlong pwesto sa halalan. Ito ang naging hudyat ng kaniyang makasaysayang panunungkulan bilang unang babaeng senador. Naglingkod siya sa Senado mula 1947 hanggang 1953.

Bago ang kaniyang pagkapanalo, naging pribadong kalihim muna siya ni Pangulong Jose P. Laurel. Nagsilbi rin siya bilang Assistant Executive Secretary ni Pangulong Manuel Roxas noong 1946. Ang mga karanasang ito ang nagbigay sa kaniya ng malalim na kaalaman sa pamamahala. Sa kaniyang termino, pinamunuan niya ang Senate Committee on Education.

Naging instrumento si Geronima sa pagpasa ng mahahalagang batas para sa mga guro at mag-aaral. Kabilang dito ang 1953 Free and Compulsory Education Act at ang Vocational Education Act. Itinaguyod din niya ang Salary Educational Act upang itaas ang sahod ng mga guro. Ang kaniyang mga gawa ay nakatuon sa pagpapalakas ng pundasyon ng edukasyon.

Sa kabila ng mga hamon, napanatili niya ang kaniyang integridad at dedikasyon sa bayan. Hindi naging hadlang ang kaniyang kasarian upang maging epektibong mambabatas at lider. Ang kaniyang tagumpay ay nagsilbing inspirasyon sa mga kababaihan na pumasok sa politika. Kinilala ang kaniyang galing hindi lamang sa Pilipinas kundi maging sa ibang bansa.

Major Contributions

Political and Legislative Reforms

Bilang senador, siya ang may-akda ng maraming batas na nagpaunlad sa sektor ng edukasyon. Ang 1953 Free and Compulsory Education Act ay isa sa kaniyang pinakamahalagang pamana. Isinulong din niya ang paggawa ng mga training facilities para sa mga “arts and trades.” Sa kaniyang pamumuno, iniangat sa antas ng kolehiyo ang Philippine Normal School at UP School of Forestry.

International Diplomacy and UNESCO

Noong 1950, siya ay nahalal sa Executive Board ng UNESCO na nakabase sa France. Siya ang kauna-unahang Pilipino at babaeng nakakuha ng ganitong prestihiyosong posisyon. Naglingkod siya rito sa loob ng walong taon at tinawag na “Mother UNESCO.” Ipinaglaban niya ang pagpuksa sa kamangmangan o illiteracy sa buong mundo.

Social Work and Civic Leadership

Itinatag niya ang Foundation for Youth Development in the Philippines (FYDP) noong 1966. Ang organisasyong ito ay naglalayong magbigay ng kasanayan sa mga kabataang hindi nakapag-aral. Naging tagapangulo rin siya ng Philippine Red Cross sa loob ng maraming taon. Aktibo rin siya sa National Federation of Women’s Clubs of the Philippines (NFWCP).

Sports and Culture

Noong 1947, siya ang naging kauna-unahang babaeng miyembro ng Philippine Amateur Athletic Association. Isinulong niya ang mga programang pampalakasan para sa mga kabataan sa lahat ng rehiyon. Sumulat din siya ng aklat na pinamagatang Building Good Citizenship para sa mga Pilipino. Kinilala rin niya ang kahalagahan ng sining at kultura sa paghubog ng pambansang identidad.

Notable Life Stories

Support for Guerilla Forces

Noong panahon ng World War II, palihim na sumuporta si Geronima sa mga “underground movements.” Habang nagsisilbing kalihim sa gobyerno, tinulungan niya ang mga gerilya na lumalaban sa mga Hapon. Ginamit niya ang kaniyang posisyon upang makapaghatid ng tulong sa mga pwersang mapagpalaya.

The Fight for Women’s Suffrage

Isa si Geronima sa mga nanguna sa laban para sa karapatan ng mga babaeng bumoto. Bilang bahagi ng NFWCP, naging aktibo siya sa pangungumbinsi sa mga mambabatas at mamamayan. Dahil sa kanilang pagsisikap, nakamit ang “suffrage” para sa mga Pilipina noong 1937.

Mother UNESCO Recognition

Sa kaniyang panunungkulan sa UNESCO, hinangaan siya ng maraming delegado mula sa 60 bansa. Dahil sa kaniyang malasakit sa mga mahihirap sa buong mundo, tinawag siyang “Mother UNESCO.” Kinilala ang kaniyang “sagacity, sincerity, and simplicity” sa pandaigdigang entablado.

Establishing the Teachers Pavilion

Nagpatayo siya ng isang espesyal na “Teachers Pavilion” sa loob ng Quezon Institute. Layunin nito na mabigyan ng maayos na pangangalagang medikal ang mga gurong may karamdaman. Ipinapakita nito ang kaniyang malalim na pagmamahal sa kaniyang mga kasamahan sa propesyon.

Silent Achiever Moniker

Kahit maraming parangal, pinili ni Geronima na manatiling tahimik at simple sa kaniyang trabaho. Ayaw niya ng marangyang selebrasyon para sa kaniyang mga nagawa o nakamit na tagumpay. Ang bansag na “Silent Achiever” ay naging tatak ng kaniyang mahabang serbisyo sa bayan.

Challenges

Hindi naging madali ang daan para kay Geronima sa isang lipunang dominado ng mga kalalakihan. Ang pakikipaglaban para sa karapatang bumoto ay isa sa kaniyang pinakamalaking pagsubok bilang isang lider. Kinailangan niyang basagin ang “stigma” na ang mga babae ay para lamang sa bahay. Maraming bumabatikos sa kaniyang kakayahan noong siya ay nagsisimula pa lamang sa politika.

Noong halalan ng 1953, hinarap niya ang isang masakit na pagkatalo sa kaniyang re-election bid. Pang-siyam siya sa listahan, ngunit walo lamang ang kinakailangang manalo sa pagkasenador noong panahong iyon. Sa kabila ng kaniyang mga nagawa, hindi sapat ang nakuhang boto upang manatili sa Senado. Gayunpaman, hindi ito naging hadlang upang magpatuloy siya sa kaniyang mga gawaing sibiko.

Bilang isang asawa at ina nina Urduja at Corazon, hinarap din niya ang hamon ng balanse. Pinatunayan niya na maaaring maging matagumpay sa karera habang inaalagaan ang kaniyang pamilya. Ang kaniyang buhay ay nagsilbing patunay na ang katatagan ay susi sa anumang pagsubok. Ang kaniyang mga sakripisyo ay nagbunga ng mas magandang kinabukasan para sa susunod na henerasyon.

Controversies and Criticism

Sa kabila ng kaniyang malinis na record, hindi nakaligtas si Geronima sa mga usaping politikal. Ang kaniyang pagkatalo noong 1953 ay itinuturing ng ilan na bunga ng mga “political maneuvers.” May mga nagsasabi na ang limitadong pwesto sa Senado ay nagresulta sa mahigpit at minsan ay maduming kompetisyon. Gayunpaman, walang napatunayang anomalya o katiwalian laban sa kaniyang pangalan o opisina.

Ang isa pang isyu ay ang kaniyang panunungkulan sa ilalim ng administrasyong Laurel noong panahon ng Hapon. May mga kritiko na bumatikos sa mga nagsilbi sa gobyerno noong “Japanese occupation” ng Pilipinas. Ngunit ipinaliwanag ng mga historyador na ginamit niya ang posisyong ito upang suportahan ang mga gerilya. Ang kaniyang layunin ay maprotektahan ang interes ng mga Pilipino sa gitna ng digmaan.

Karamihan sa mga debate tungkol sa kaniya ay nakatuon sa kaniyang radikal na pananaw sa kababaihan. Noong kaniyang panahon, maraming tradisyunal na mambabatas ang hindi sang-ayon sa kaniyang mga adbokasiya. Naniniwala sila na hindi dapat nakikialam ang mga babae sa mga usaping pambansa o pandaigdig. Ngunit sa huli, ang kaniyang mga tagumpay ang sumagot sa lahat ng mga pag-aalinlangan ng madla.

More: Agueda Kahabagan: Misteryosong Babaeng Heneral

Personal Life

Si Geronima ay ikinasal kay Potenciano Pecson noong taong 1920 matapos ang kanilang pag-aaral. Ang kaniyang asawa ay isa ring guro, abogado, at naging associate justice sa Court of Appeals. Sila ay naging magkaklase noon habang nag-aaral sa University of the Philippines sa Maynila. Ang kanilang pagsasama ay binuo ng pagmamahalan at parehong adbokasiya para sa bansa.

Biniyayaan ang kanilang pamilya ng dalawang anak na babae na sina Urduja at Corazon. Nagawa ni Geronima na pagsabayin ang kaniyang tungkulin bilang ina at ang kaniyang propesyonal na karera. Ipinakita niya sa kaniyang mga anak ang halaga ng paglilingkod nang may katapatan at sipag. Ang kaniyang pamilya ang nagsilbing inspirasyon sa kaniyang mga adbokasiya para sa kabataan.

Pagdating sa kaniyang paniniwala, siya ay isang debotong Katoliko na naniniwala sa tungkulin sa Diyos. Madalas niyang gamitin ang kaniyang relihiyon bilang gabay sa kaniyang mga gawaing kawanggawa sa lipunan. Naniniwala siya na ang pananampalataya ay dapat makita sa pamamagitan ng pagtulong sa mga underprivileged. Dahil dito, iginalang siya ng mga organisasyong pang-relihiyon sa loob at labas ng bansa.

Inilarawan siya ng mga historyador bilang isang taong may “sagacity, sincerity, and simplicity” sa lahat ng oras. Kilala rin siya sa kaniyang pagiging matatag sa harap ng diskriminasyon laban sa mga kababaihan. Sa kabila ng mataas na posisyon, napanatili niya ang kaniyang simpleng pamumuhay at pagiging mapagpakumbaba. Ang kaniyang mga kaibigan at kasamahan ay humahanga sa kaniyang tahimik na paraan ng paggawa.

Wala namang gaanong naitala tungkol sa kaniyang mga suliranin sa kalusugan noong kaniyang kabataan at gitnang edad. Nanatili siyang aktibo sa kaniyang mga organisasyon hanggang sa kaniyang huling mga sandali. Sa katunayan, nagsilbi pa siyang administrator ng kaniyang itinatag na pundasyon hanggang sa kaniyang pagpanaw. Ang kaniyang mahabang buhay ay patunay ng kaniyang masiglang espiritu at dedikasyon sa serbisyo.

Later Years and Death

Sa kaniyang mga huling taon, nagsilbi si Geronima bilang consultant ng Ministry of Education & Culture. Hindi siya tumigil sa pagbibigay ng payo para sa ikabubuti ng sistema ng edukasyon. Pinamunuan din niya ang Foundation for Youth Development in the Philippines hanggang noong taong 1989. Ang kaniyang boses ay nanatiling mahalaga sa paghubog ng mga polisiyang pambata at pangkabataan.

Pumanaw si Geronima Tomelden Pecson noong Hulyo 31, 1989 sa edad na siyamnapu’t dalawa sa Maynila. Ang kaniyang pag-alis ay ikinalungkot ng buong bansa at ng mga pandaigdigang organisasyong kaniyang pinaglingkuran. Iniwan niya ang isang legacy ng katapangan, integridad, at walang sawang pagmamahal sa bayan. Maraming parangal ang ibinigay sa kaniya pagkatapos ng kaniyang kamatayan bilang pagkilala sa kaniyang mga gawa.

Legacy and Historical Impact

Ang kaniyang pinakamalaking pamana ay ang pagiging “pioneer” para sa pakikilahok ng mga kababaihan sa politika. Binura niya ang stigma na ang babae ay para lamang sa gawaing bahay at domesticity. Dahil sa kaniya, napatunayan na ang mga Pilipina ay may kakayahang maging mahusay na mambabatas. Ang kaniyang impluwensya ay ramdam pa rin sa mga babaeng lider sa kasalukuyang henerasyon.

Bilang parangal, ang pangunahing gusali ng Philippine Normal University ay ipinangalan sa kaniya noong 2005. Tinatawag itong Geronima T. Pecson Hall upang gunitain ang kaniyang mga ambag sa edukasyon. Mayroon ding mga historical marker na inilagay sa kaniyang mga naging tahanan sa Lingayen at QC. Ang kaniyang buhay ay itinuturo rin sa mga paaralan bilang bahagi ng kasaysayan ng Pilipinas.

Timeline of Key Events

1896 – Isinilang sa Barrio Libsong, Lingayen, Pangasinan noong Disyembre 19.
1919 – Nagsimula bilang guro sa Manila High School matapos magtapos sa UP.
1920 – Ikinasal sa kaniyang kasamahan sa kolehiyo na si Potenciano Pecson.
1937 – Nakamit ang karapatang bumoto ng mga babae sa tulong ng kaniyang adbokasiya.
1946 – Nagsilbi bilang Assistant Executive Secretary sa ilalim ni Pangulong Manuel Roxas.
1947 – Nahalal bilang kauna-unahang babaeng Senador ng Republika ng Pilipinas.
1950 – Naging unang Pilipino at babaeng miyembro ng UNESCO Executive Board.
1953 – Naaprubahan ang landmark legislation na Free and Compulsory Education Act.
1966 – Itinatag ang Foundation for Youth Development in the Philippines (FYDP).
1989 – Pumanaw noong Hulyo 31 sa Maynila sa edad na 92.
1996 – Ipinagdiwang ang kaniyang ika-100 na anibersaryo ng kapanganakan sa ilalim ng EO 375.

Selected Works

Building Good Citizenship – Isang aklat na kaniyang sinulat upang ituro ang responsibilidad ng bawat mamamayan.
Free and Compulsory Education Act of 1953 – Isang batas na nagbigay ng pagkakataon sa mga bata na makapag-aral.
Vocational Education Act – Batas na naglalayong palakasin ang kasanayan ng mga Pilipino sa iba’t ibang larangan.
Republic Act No. 621 – Ang batas na nagtatag sa UNESCO-Philippine National Commission (UNACOM).
Salary Educational Act – Isulong nito ang karampatang sahod at benepisyo para sa mga guro.

Awards and Honors

Philippine Legion of Honor (Legionnaire) – Ibinigay noong Abril 9, 1958 para sa kaniyang serbisyo.
Rizal Pro Patria Award – Isang prestihiyosong parangal na kaniyang natanggap noong taong 1961.
Outstanding Award for Excellent Service in Philippine Education – Pagkilala sa kaniyang ambag noong 1964.
Grand Cross of the Civil Order of Alfonso X, the Wise – Isang banyagang parangal mula sa Espanya.
Honorary Doctorates – Mula sa PWU, CEU, UP, at Philippine Normal College sa iba’t ibang taon.

Ang Simbolo ng Kagitingan at Dignidad ng Kababaihan

Sa paningin ng mga iskolar, si Geronima Pecson ay hindi lamang isang pulitiko kundi isang tunay na repormista. Ang kaniyang kakayahang pag-isahin ang mga tungkulin sa bahay at sa bayan ay kahanga-hanga. Pinatunayan niya na ang talino at malasakit ay walang pinipiling kasarian sa paglilingkod sa mga tao.

Ang kaniyang bansag na “Silent Worker” ay sumasalamin sa kaniyang pilosopiya na ang gawa ang dapat magsalita. Itinuturing siyang pundasyon ng modernong partisipasyon ng mga babae sa gobyerno at pandaigdigang diplomasya. Ang kaniyang buhay ay nananatiling pamantayan ng integridad para sa lahat ng mga nagnanais maglingkod.

Lessons for Today’s Generation

Ang buhay ni Geronima Pecson ay nagtuturo sa atin na ang serbisyo ay hindi nangangailangan ng ingay. Sa mundo ngayon na puno ng “social media hype,” ang kaniyang pagiging “Silent Worker” ay mahalagang aral. Ipinapaalala nito na ang tunay na tagumpay ay nasusukat sa epekto ng ating gawa sa kapwa.

Ipinakita rin niya na ang edukasyon ang pinakamabisang sandata upang labanan ang kahirapan at kamangmangan sa bansa. Ang kaniyang dedikasyon sa pagpasa ng mga batas para sa paaralan ay dapat magsilbing gabay sa atin. Dapat nating pahalagahan ang pagkakataong makapag-aral dahil ito ang susi sa mas magandang kinabukasan.

Tinuruan rin tayo ni Geronima na basagin ang anumang limitasyong ibinibigay ng lipunan sa atin. Babae man o lalaki, ang bawat isa ay may kakayahang gumawa ng kasaysayan para sa bayan. Ang kaniyang katatagan at malasakit ay mga katangiang dapat taglayin ng bawat kabataang Pilipino sa kasalukuyan.

Taong 2022, ang probinsya ng Pangasinan ay nag-organisa ng isang exhibit para sa kaniyang alaala. Ang exhibit na pinamagatang “Saray Matalunggaring ya Bibii ed Awara’y Pangasinan” ay idinaos sa Casa Real. Layunin nito na ipakita sa publiko ang mahahalagang dokumento at larawan ng kaniyang naging buhay.

At nitong Marso 2026, muling binigyang-pugay ng UNESCO-UNACOM ang kaniyang naging LEADership sa sektor ng edukasyon. Isang forum ang isinagawa upang talakayin ang kaniyang mga naging kontribusyon bilang unang babaeng senador. Ang pagdiriwang na ito ay bahagi ng National Women’s Month upang bigyang-halaga ang kaniyang dignidad.

Trivia Questions

Saang bayan at lalawigan isinilang ang kauna-unahang babaeng senador ng Pilipinas? A. Manila, Metro Manila B. Lingayen, Pangasinan C. Cebu City, Cebu D. Davao City, Davao
Ano ang tanyag na bansag kay Geronima Pecson dahil sa kaniyang hilig na magtrabaho nang walang ingay? A. The Silent Worker B. The Great Leader C. The Loud Speaker D. The Strong Woman
Anong taon nahalal si Geronima Pecson bilang kauna-unahang babaeng senador sa bansa? A. 1935 B. 1953 C. 1947 D. 1966
Ano ang tawag sa kaniya ng mga delegado ng UNESCO sa Paris dahil sa kaniyang malasakit sa edukasyon? A. Teacher of the World B. Mother UNESCO C. Queen of Education D. Senator of Peace
Anong unibersidad ang kaniyang pinasukan para sa kaniyang kolehiyo? A. University of Santo Tomas B. Ateneo de Manila C. University of the Philippines D. Far Eastern University
Sinong pangulo ang pinagsilbihan niya bilang pribadong kalihim noong panahon ng digmaan? A. Manuel Quezon B. Jose P. Laurel C. Ferdinand Marcos D. Corazon Aquino
Ilang boto ang nakuha niya noong halalan ng 1947 kung saan siya ay pumangatlo? A. 1,000,000 B. 500,000 C. 1,559,511 D. 2,000,000
Ano ang pangalan ng batas na kaniyang isinulong para sa libre at sapilitang edukasyon sa elementarya? A. Free and Compulsory Education Act of 1953 B. Magna Carta for Teachers C. K-12 Law D. Literacy Act
Anong organisasyong pang-kawanggawa ang kaniyang pinamunuan bilang tagapangulo? A. Boy Scouts of the Philippines B. Philippine Red Cross C. World Health Organization D. UNESCO
Noong 1966, anong pundasyon ang kaniyang itinatag para sa pag-unlad ng kabataang Pilipino? A. Foundation for Youth Development in the Philippines B. Gawad Kalinga C. Bantay Bata D. Save the Children
Anong gusali sa Philippine Normal University ang ipinangalan sa kaniya noong 2005? A. Library Hall B. Geronima T. Pecson Hall C. Main Auditorium D. Science Building
Ano ang trabaho ng kaniyang ina na si Maria Paz Palisoc? A. Guro B. Nars C. Kalihim D. Abogado

Sources

Corpuz, C. C. (1998). Geronima T. Pecson: First woman senator of the Philippines.
Anuaryo/Annales: Journal of History, 17(1). https://ejournals.ph/article.php?id=5631
CulturEd Philippines. (2015). Pecson, Geronima. Sagisag Kultura, Vol. 1. National Commission for Culture and the Arts. https://philippineculturaleducation.com.ph/pecson-geronima/
Executive Order No. 375. (1996, October 25). Creating a special committee to take charge of the preparations for the centennial of the birth anniversary of Geronima Tomelden Pecson. Supreme Court E-Library.
Philippine Information Agency (PIA). (2022, August 31). Remembering life and works of Senator ‘Imay’. https://mirror.pia.gov.ph/features/2022/08/31/remembering-life-and-works-of-senator-imay
The Kahimyang Project. (n.d.). Geronima T. Pecson: The Philippines’ first woman senator. https://kahimyang.com/kauswagan/articles/1188/december-19-1896-geronima-t-pecson-was-born-in-libsong-lingayen-pangasinan
UNESCO National Commission of the Philippines. (2026, March 24). Woman in education: Geronima Tomelden Pecson. https://www.unesco.gov.ph/2026/03/woman-in-education-geronima-tomelden-pecson/
Unified Tomelden Clan. (2016, November 4). Geronima Tomelden Pecson, 1st woman senator of the Philippines. https://unifiedtomeldenclan.wordpress.com/2016/11/04/geronima-tomelden-pecson/
Wikipedia contributors. (2026, April 4). Geronima Pecson. Wikipedia, The Free Encyclopedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Geronima_Pecson

Mga Tamang Sagot:

1. B 2. A 3. C 4. B 5. C 6. B 7. C 8. A 9. B 10. A 11. B 12. A